Đột quỵ não: Nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết và cách phòng ngừa

Đột quỵ não là nguyên nhân hàng đầu để lại di chứng tàn tật ở những người trưởng thành và xếp thứ ba về nguy cơ tử vong trong số nhất nhiều bệnh lý khác. Nguy hiểm là vậy nhưng đôi khi vẫn có rất nhiều người chủ quan, nhất là với những đối tượng thuộc nhóm nguy cơ cao, có tiền sử về huyết áp, mỡ máu. 

Đột quỵ não là bệnh gì?

Đột quỵ não là tình trạng bệnh xảy ra đột ngột khi quá trình cung cấp máu đến bất kỳ vị trí nào của não bị gián đoạn, hay còn được gọi là tai biến mạch máu não xuất phát từ một “cuộc tấn công” lên não. Nếu dòng máu bị ngừng lâu hơn vài phút thì não không thể nhận được máu và oxy, các tế bào não có thể chết và chức năng kiểm soát của vùng não đó cũng sẽ bị dừng lại.

Người bị đột quỵ có thể bị tê liệt, hôn mê và thậm chí nguy cơ tử vong cao nếu không được phát hiện và cấp cứu kịp thời. Đây là một trong những bệnh lý thần kinh nguy hiểm và phổ biến nhất.

Đột quỵ não do xuất huyết hoặc thiếu máu cục bộ

Phân loại các dạng của đột quỵ não

Có hai loại đột quỵ não chính là đột quỵ thể thiếu máu não cục bộ (chiếm khoảng 85% tổng số ca mắc) và đột quỵ thể xuất huyết não. 

• Đột quỵ do thiếu máu não cục bộ

Tình trạng đột quỵ não do thiếu máu cục bộ xảy ra khi các động mạch cung cấp máu cho não bị giảm sút. Nguyên nhân chủ yếu là do có sự xuất hiện của các mảng xơ vữa động mạch hoặc cục máu đông là thu hẹp hoặc tắc nghẽn hoàn toàn dòng chảy của máu lên não. Những 

• Đột quỵ do xuất huyết

Xảy ra khi một động mạch trong não bị vỡ hoặc rò rỉ máu. Máu từ động mạch đó tạo ra áp lực dư thừa trong hộp sọ và làm phồng não, gây tổn thương các tế bào thần kinh và mô não.

Có rất nhiều nguyên nhân có thể khiến mạch máu não bị vỡ. Nguyên nhân phổ biến nhất là chứng phình động mạch. Chứng phình động mạch xảy ra khi một đoạn mạch máu bị phình ra do huyết áp cao mạn tính hoặc khi thành mạch máu mỏng, yếu do bẩm sinh.

• Cơn thiếu máu não thoáng qua

Ngoài ra, một số người có thể chỉ bị tắc nghẽn lưu lượng máu đến não tạm thời (cơn thiếu máu não thoáng qua) trong vài giây hoặc vài phút, không gây ra các triệu chứng lâu dài. Nguyên nhân là do một cục máu đông hoặc các mảng xơ vữa nhỏ làm giảm lưu lượng máu đến một phần nhỏ của não. Cơn thiếu máu não thoáng qua có thể là dấu hiệu cảnh báo cho 1 cơn đột quỵ lớn sắp xuất hiện trong vài ngày hoặc vài tháng sắp tới, người bệnh không nên chủ quan.

Nguyên nhân và đối tượng nguy cơ cao bị đột quỵ não

Có rất nhiều nguyên nhân tương ứng với nhiều nhóm đối tượng có nguy cơ cao bị đột quỵ não, cụ thể như sau:

• Do yếu tố về cơ địa

 – Độ tuổi: Người già là đối tượng dễ bị đột quỵ nhất, từ 55 tuổi trở đi thì cứ sau 10 năm là nguy cơ lại tăng lên gấp đôi so với những độ tuổi khác. 

– Giới tính: nam dễ mắc hơn nữ.

– Tiền sử gia đình có người từng bị đột quỵ thì nguy cơ bản thân bị đột quỵ sẽ cao hơn người khác.

– Tiền sử đột quỵ não trước đó: Nếu từng bị đột quỵ lần 1 thì nguy cơ tái phát lần 2, lần 3… là rất cao.

• Do các bệnh lý nền

– Tăng huyết áp: huyết áp cao làm tăng sức ép lên thành động mạch, lâu dần gây tổn thương và dẫn đến xuất huyết não

– Đái tháo đường

– Bệnh tim mạch: bệnh van tim, thiếu máu cơ tim, suy tim… làm tăng nguy cơ xuất hiện cục máu đông, di chuyển và làm tắc động mạch máu não

– Thừa cân, béo phì, mỡ máu cao dễ hình thành mảng xơ vữa gây chít hẹp động mạch nuôi não

• Do lối sống sinh hoạt

– Hút thuốc lá: nguy cơ đột quỵ não tăng gấp 2 lần nếu thường xuyên hút thuốc hoặc hít phải khói thuốc. Chất độc từ thuốc lá làm tổn thương mạch máu, dẫn đến xơ cứng động mạch, làm hại phổi, tăng nhịp tim, tăng huyết áp

– Sử dụng các chất kích thích, uống quá nhiều rượu bia

– Ăn uống không điều độ, thiếu chất, lười vận động

Dấu hiệu nào báo hiệu bạn đang bị đột quỵ não?

Nhiều nước trên thế giới đã đưa ra chữ “FAST” để phổ cập các dấu hiệu của đột quỵ não. Quy tắc FAST là một trong những cách giúp nhận biết sớm các dấu hiệu đột quỵ một cách nhanh nhất và xử lý đúng.

• Face (khuôn mặt): Dấu hiệu dễ nhìn thấy là mặt bệnh nhân bị méo. Nếu nghi ngờ hãy yêu cầu bệnh nhân cười vì méo có thể rõ hơn. 
• Arm (tay): Cử động khó khăn hoặc không thể cử động tay chân, yếu liệt một bên cơ thể. Hãy bảo bệnh nhân giơ tay lên và so sánh, nếu hai tay không thể nâng qua đầu cùng lúc thì có khả năng người đó bị đột quỵ.
• Speech (giọng nói): Đột ngột rối loạn lời nói, nói bị líu lưỡi, lời nói không rõ hoặc không nói được.
• Time (thời gian): Khi một người có những triệu chứng trên thì rất có thể họ đã bị đột quỵ, vì vậy hãy đưa bệnh nhân đến ngay cơ sở y tế gần nhất có khả năng điều trị bằng phương tiện phù hợp. Bệnh nhân được đưa đến bệnh viện càng sớm thì tổn thương càng ít, khả năng phục hồi càng cao, ngược lại đưa đến bệnh viện càng trễ thì càng có nhiều biến chứng nguy hiểm.

Ngoài ra, người bị đột quỵ não còn có biểu hiện rõ của sự mệt mỏi, đột nhiên không có sức, hoa mắt chóng mặt, mất thăng bằng, mắt mờ nhìn không rõ, đau đầu dữ dội, có thể kèm cảm giác buồn nôn,…

Dấu hiệu nhận biết đột quỵ não

Dấu hiệu đột quỵ có thể xảy đến rất nhanh và thời gian “vàng” để xử lý bệnh là trong vòng 60 phút đầu tiên, bởi vậy bạn cần lắng nghe cơ thể để chủ động tới viện khi có dấu hiệu bất thường. Và khi cần hỗ trợ giải đáp thông tin về bệnh, hãy gọi đến tổng đài tư vấn miễn cước 1800.646.866 hoặc chat zalo số 0983.142.221 các dược sĩ sẽ tư vấn chi tiết cho bạn.

Đột quỵ não có nguy hiểm không?

Đột quỵ thường để lại nhiều biến chứng nguy hiểm. Tùy theo tình trạng đột quỵ do nguyên nhân thiếu máu não hay chảy máu não cũng như thời gian người bệnh được cấp cứu điều trị sau khi phát hiện mà biến chứng cũng sẽ khác nhau.

Các biến chứng đột quỵ hay di chứng đột quỵ phổ biến nhất có thể bao gồm:

• Tê liệt hoặc mất khả năng vận động của cơ: Bạn có thể bị liệt một bên cơ thể hoặc mất kiểm soát một số cơ, chẳng hạn như một bên mặt hoặc một bên cánh tay.
• Khó nói hoặc nuốt: Đột quỵ có thể ảnh hưởng đến việc kiểm soát các cơ trong miệng và cổ họng, khiến bạn khó nói chuyện rõ ràng, nuốt hoặc ăn. Bạn cũng có thể gặp khó khăn với ngôn ngữ, bao gồm nói hoặc hiểu giọng nói, đọc hoặc viết.
• Mất trí nhớ hoặc suy nghĩ khó khăn: Nhiều người đã bị đột quỵ bị mất trí nhớ. Những người khác có thể gặp khó khăn trong việc suy nghĩ, lập luận, đưa ra phán đoán và hiểu các khái niệm.
• Các vấn đề về tình cảm: Những người đã từng bị đột quỵ có thể gặp khó khăn hơn trong việc kiểm soát cảm xúc của mình, hoặc họ có thể bị trầm cảm.
• Đau đớn: Đau, tê hoặc các cảm giác bất thường khác có thể xảy ra ở các bộ phận của cơ thể bị ảnh hưởng bởi đột quỵ. Ví dụ, nếu một cơn đột quỵ khiến bạn mất cảm giác ở cánh tay trái, bạn có thể xuất hiện cảm giác ngứa ran khó chịu ở cánh tay đó.
• Tử vong: Nguy hiểm nhất là người bị đột quỵ có thể tử vong.

Cách phòng tránh đột quỵ não

Chế độ dinh dưỡng hợp lý

Nguyên nhân gây bệnh đột quỵ đến từ các bệnh lý tim mạch, cao huyết áp, mỡ máu, đái tháo đường…Chế độ dinh dưỡng là yếu tố quan trọng quyết định hình thành các bệnh lý này. Ăn uống với chế độ dinh dưỡng hợp lý là cách phòng tránh đột quỵ hiệu quả.

• Ăn một chế độ ăn uống nhiều trái cây và rau quả. Một chế độ ăn uống bao gồm năm phần trái cây hoặc rau quả hàng ngày trở lên có thể làm giảm nguy cơ đột quỵ.
• Ăn nhiều thịt trắng, hải sản, trứng để bổ sung protein cho cơ thể, hạn chế ăn các loại thịt đỏ
• Hạn chế các loại thực phẩm giàu chất béo, đồ chiên xào, thức ăn nhanh
• Hạn chế các loại đồ ngọt, thực phẩm chứa nhiều đường
• Uống nhiều nước lọc, nước trái cây, sữa đậu nành…
  
  

  Nguyên tắc xây dựng chế độ dinh dưỡng cho người bị đột quỵ não

Tập thể thường xuyên

Tập thể dục thường xuyên làm giảm nguy cơ đột quỵ theo nhiều cách. Tập thể dục có thể làm giảm huyết áp, tăng mức cholesterol tốt, cải thiện sức khỏe tổng thể của mạch máu và tim. Nó cũng giúp bạn giảm cân, kiểm soát bệnh tiểu đường và giảm căng thẳng. Hàng ngày dành ít nhất 30 phút hoạt động thể chất như đi bộ, chạy bộ, bơi lội hoặc đi xe đạp,…

Tránh xa thuốc lá và đồ uống có cồn

Tránh xa khói thuốc lá, hút thuốc lá làm tăng nguy cơ đột quỵ cho người hút thuốc và người không hút thuốc tiếp xúc với khói thuốc. 

Ngoài ra, không nên lạm dụng rượu bia và các đồ uống có cồn khác vì làm tăng nguy cơ cao huyết áp, đột quỵ do thiếu máu cục bộ và đột quỵ xuất huyết. Chúng cũng có thể tương tác với các loại thuốc khác mà bạn đang dùng. 

Sử dụng sản phẩm thảo dược

Bên cạnh các biện pháp kể trên, để chủ động phòng ngừa đột quỵ não, các chuyên gia khuyên mọi người nên kết hợp sử dụng sản phẩm thảo dược có nguồn gốc tự nhiên an toàn, không gây ra tác dụng phụ, điển hình như Ginaci Q10.

Giải pháp phòng ngừa bệnh đột quỵ não

Điểm nổi bật của sản phẩm là chứa hàm lượng cao Nattokinase, một hoạt chất có khả năng đánh tan được cục máu đông, ngăn chặn sự chai cứng của mạch máu, chống xơ vữa mạch. Ngoài ra, với một số thành phần khác như Ginkgo biloba, Coenzyme Q10 nhập khẩu từ các nước uy tín như Pháp, Nhật sẽ làm tăng khả năng bảo vệ tim mạch và não bộ của bạn, cải thiện tuần hoàn máu lên não, giảm thiểu tối đa tình trạng đau đầu, hoa mắt chóng mặt, hỗ trợ tăng cường trí nhớ tốt hơn.

Đột quỵ não là một bệnh lý vô cùng nguy hiểm, các biến chứng của đột quỵ tai biến mạch máu não khiến bệnh nhân bị ảnh hưởng nặng nề về sức khỏe, tâm lý, có thể dẫn đến khuyết tật tạm thời hoặc khuyết tật vĩnh viễn. Thay vì chủ quan với bệnh, mọi người nên chú ý ăn uống và tập luyện bằng những giải pháp phù hợp. Nếu cần hỗ trợ tư vấn, vui lòng liên hệ tổng đài 1800.646866 để nhận được câu trả lời nhanh nhất.

Nguồn tham khảo: https://www.healthline.com